Hij was een fenomeen. Een kindacteur die niet alleen records brak, maar ook het concept van theaterbezoek verbrijzelde.
William Henry West Betty werd geboren op 13 september 1791 in Shrewsbury, Shropshire. Tegen de tijd dat hij op 24 augustus 1874 in Londen stierf, had hij al een carrière achter de rug die elke uitleg tartte. Hij was niet alleen goed voor zijn leeftijd. Hij was een culturele aardbeving.
Zijn debuut vond plaats in Belfast voordat hij twaalf werd. Hij speelde een Engelse bewerking van Voltaires Zaïre. De menigte werd wild. Het was geen toevalstreffer. Hij nam die energie mee naar Dublin, Glasgow en Edinburgh. Overal waar hij kwam, raakten mensen gek.
Toen kwam 1804. Dat was het jaar waarin hij Covent Garden in Londen bezocht. De reactie was geen enthousiast applaus. Het was een rel. De menigte fans die probeerden binnen te komen was zo hevig dat er troepen moesten worden opgeroepen om de orde te bewaren. Kunt u zich dat voorstellen? Veiligheidstroepen staan tussen jou en een 13-jarige jongen die regels leest.
Maar daar stopte hij niet.
Toen hij eenmaal had bewezen dat hij het lawaai van zijn debuut aankon, stapte hij over naar de zwaargewichten. Hij speelde de grote tragische rollen van Shakespeare in zowel Covent Garden als Drury Lane. De theaters betaalden hem een ongekend salaris. We hebben het over geld dat volwassen sterren uit die tijd in de schaduw stelde.
De obsessie ging verder dan de box office. Het bereikte het hoogste niveau van Britse macht. Koning George III presenteerde hem persoonlijk aan de koningin. William Pitt, de premier, deed iets dat bijna ondenkbaar was. Hij heeft het Lagerhuis geschorst. Waarom? Zodat leden van het Parlement hun taken konden neerleggen en meester Betty konden zien optreden als Hamlet.
Denk eens aan dat niveau van bekendheid. Een kindacteur die de hele regering op pauze zet.
Betty was de ultieme kinderwonderacteur. Zijn verhaal definieert wat die term betekende in het Regency-tijdperk. Hij was geen nieuwigheid. Hij was een serieus talent dat serieuze aandacht van serieuze mensen afdwong.
In 1808 maakte hij zijn laatste optreden als jongensacteur. Hij was 17. Hij verliet het podium dat hij had veroverd en ging naar Christ’s College, Cambridge. Het leek een natuurlijke overgang. Een slimme jongen, een goede student, die doorstroomt naar de universiteit.
Maar het podium had hem in zijn greep.
In 1812 probeerde hij terug te keren. Hij wilde verdergaan waar hij gebleven was. Het publiek had er geen zin in. Het optreden werd slecht ontvangen. De magie was verdwenen, of misschien was het publiek hem gewoon ontgroeid. De kloof tussen het jongenswonder en de jongeman was voor hen te groot om te overbruggen.
In 1824 ging hij volledig met pensioen. Hij was pas 33 jaar oud. Hij had het werk niet nodig. Hij leefde van zijn fortuin, buitengewoon rijk, maar stil.
Het spektakel eindigde. De troepen gingen terug naar hun kazernes. Het Lagerhuis hervatte zijn debatten. En Betty verdween in het rustige leven van een man die ooit de beroemdste persoon in Engeland was geweest.
Had hij er spijt van? Wij weten het niet. Hij sprak nooit over het lawaai, het geweld of de koning.
