Narzędzia drewniane sprzed 430 000 lat na nowo definiują wczesną technologię ludzką
Archeolodzy pracujący w Grecji odkryli najstarsze drewniane narzędzia na świecie, datowane na 430 000 lat. To odkrycie zasadniczo zmienia nasze rozumienie możliwości wczesnych hominidów, wykazując zaawansowane wykorzystanie narzędzi przed pojawieniem się współczesnego człowieka. Narzędzia znalezione na stanowisku Marathusa w południowej Grecji są starsze o ponad 100 000 lat od najwcześniejszych potwierdzonych dowodów na istnienie Homo sapiens.
Odkrycie: koparki i nieznane narzędzia
Znalezisko obejmuje dwa różne drewniane artefakty. Jednym z nich jest imponująca koparka o długości ponad półtora metra, na której wyraźnie widoczne są ślady kopania. Sugeruje to celową modyfikację w określonym celu, a nie przypadkowe uszkodzenie. Drugi przedmiot jest mniejszy, całkowicie pozbawiony kory i ma zaokrąglone, wgłębione końce. Jego przeznaczenie pozostaje nieznane, ale badacze spekulują, że mógł być używany do wyrobu narzędzi kamiennych – co stanowi dowód wszechstronności technologii wczesnych homininów.
Dlaczego ochrona środowiska jest ważna
Przetrwanie tych drewnianych instrumentów jest wyjątkowe. Konserwowano je w glebie nasyconej wodą, tworząc środowisko beztlenowe, które zapobiegało rozkładowi. To podkreśla rzadkość takich znalezisk; drewno szybko się rozkłada, co sprawia, że starożytne drewniane artefakty są niezwykle cenne. Konserwacja materiałów organicznych wraz z narzędziami kamiennymi pozwala na pełniejszą rekonstrukcję przeszłości, w tym flory i fauny.
Jezioro w epoce lodowcowej
Miejsce Maratus było tętniącym życiem obszarem nad jeziorem podczas skądinąd zimnej epoki lodowcowej. Wykopaliska odsłoniły kości słoni, hipopotamów, jeleni i dzików, co wskazuje na stosunkowo łagodny mikroklimat. Obecność słodkowodnych skorupiaków, żółwi i ptaków dodatkowo potwierdza, że brzeg tego jeziora zapewniał stabilne siedlisko zarówno hominidom, jak i różnorodnej faunie.
Kto stworzył te narzędzia?
Tożsamość twórców instrumentu pozostaje tajemnicą. Narzędzia te są starsze od Homo sapiens o znaczny okres, co sugeruje, że zostały wykonane albo przez Homo heidelbergensis, albo przez bardzo wczesnych neandertalczyków. Niepewność podkreśla złożoność ewolucji i migracji hominidów w tym okresie.
Implikacje dla zrozumienia wczesnych zachowań ludzkich
Narzędzia te pokazują, że wczesne hominidy posiadały wyrafinowaną wiedzę na temat właściwości materiałów. Szeroko korzystali z drewna, kamienia i kości, co wskazywało na zdolność adaptacji i zaradność. Odkrycie to pogłębia naszą wiedzę na temat interakcji starożytnych populacji ze środowiskiem. Stanowisko Maratus pokazuje, że nasi przodkowie polegali nie tylko na narzędziach kamiennych; do różnych zadań używali różnorodnych materiałów.
„Narzędzia te dają rzadki wgląd w element ich technologii, o którym niewiele wiemy, a mianowicie taki, który opiera się na [łatwo psujących się] materiałach roślinnych, a nie na skałach”. – Katerina Harvati, profesor paleoantropologii na Uniwersytecie w Tybindze.
Wykopaliska prowadzone w latach 2013–2019 podkreślają ciągłe znaczenie badań archeologicznych dla ponownego zdefiniowania naszego rozumienia pochodzenia człowieka. Odkrycie tych drewnianych narzędzi stanowi mocne przypomnienie, że historia wczesnej technologii ludzkiej jest znacznie bardziej złożona i złożona, niż wcześniej sądzono.
